Sovyetler Birliği'nin son döneminde şap hastalığı olduğu gerekçesi ile Türk tavuğuna getirilen ithalat yasağı resmen sona erdi. Rusya'nın en büyük taze et tedarikçilerinden Çalkan grup ve Banvit ilk Türk tavuğunu Moskova'ya getirdi. Rusya piyasasında rekabet şansı yeterli olmayan Türk tavuğu, siyasetçilerden destek bekliyor.

Rusya ve Türkiye arasında son iki yılda elde edilen siyasi başarılar ekonomik alanda da yansımaya devam ediyor. Rusya Devlet Başkanı Dmitri Medvedev'in Mayıs ayında gerçekleşen Türkiye ziyaretinde 6 tavuk üreticisi şirkete verilen uygunluk sertifikası, 13 şirkete çıkarıldı. Rusya pazarında fiyatların düşük olması, ithalatçı Rus firmaların Türk tavuğunu tercih etmemesi nedeni ile tavuk üreticileri için Rusya pazarı henüz cazip değil.

TÜRK TAVUĞU PAHALI OLDUĞU İÇİN REKABET ŞANSI YOK

Rusya pazarına ilk tavuğu getirerek 'yol açmak' isteyen Çalkan Grup Başkanı Mustafa Çalkan, 500 bin tonluk kota ile ilgili haberlere açıklık getirdi. Bu rakamların doğru olmadığını, Rus tarafı ile yapılan toplantılarda 50-60 bin ton gibi kotaların telaffuz edildiğini kaydeden Çalkan, "Rus yetkililer Türkiye'ye özel kota vermek yerine 18 ülkenin yer aldığı 150 bin tonluk kota içine dahil etti. Rekabet edilebilmesi durumunda bunun tamamını da Türkiye getirilebilir. Ancak Türk tavuğunun fiyatı Rusya için pahalı." dedi.

Rusya'nın 2010'da 3 milyon 300 bin tonluk tavuk ihtiyacı olduğunu, bunun 800 bin tonunu dışarıdan alacağını ifade eden Çalkan, "En uygun fiyatı ABD veriyor. Amerikan tavuğunun tonu bin 500 dolara Rusya pazarına ulaşıyor. İç piyasada tavuğun tonu yaklaşık 2-3 ay önce 2 bin dolardan satılıyordu. Türkiye'den getirilen tavuk ise ulaşım ve vergiler dahil 2 bin 800 doları buluyor. Bu durumda rekabet etmek mümkün değil. Brezilya ton başına ihracatçı firmalara 500 dolar, Avrupa ülkeleri 200 euro destek sağlıyor." şeklinde konuştu.

İSTİHDAM KOŞULU İLE TÜRK TAVUK ŞİRKETLERİ DESTEKLENMELİ

Amerikan tavuğuna getirilen yasak ve kuraklıklar nedeni ile iç piyasada tavuğun tonunun 3 bin dolara kadar çıktığını kaydeden Türk işadamı, "ABD yasağı kaldırıldı. Önümüzdeki dönemde yeniden Amerikan tavukları piyasada olur. Fiyatların düşme ihtimali yüksek. Kalıcı çözüm için iki alternatif var: Türk tavuk şirketlerine istihdam sağlamaları koşulu ile ihracat desteği yapılabilir. Bir de Rusya'ya Türk şirketlerinin Moskova'da ofis açarak doğrudan ithalat yapmalarını sağlayacak imkanlar vermesi için çağrıda bulunabilir. Rusya'da tavuk ithalat kotasını 20 şirket elinde bulunduruyor. Bunlar da Türk ürünleri pahalı olduğu için tercih etmiyor." değerlendirmesinde bulundu.

Rusya pazarına girmek için ilk aşamada 20 ton tavuk getirdikleri bilgisini veren Çalkan, "Bu ürünleri kota dışında getirdik. Yüzde 80 gümrük vergisi var, bunun yüzde 25'i geri alınıyor. Kota içinde getirilmiş olsaydı, iadeler dahil yüzde 18,75 gümrük vergisi olacaktı." dedi. Çalkan, Banvit'le birlikte bedeli 3 bin doların üzerinde olsa da ilk ürünleri Rusya'ya getirerek bu yolu açmak istediklerini söyledi.

TÜRK TAVUĞU KALİTELİ VE HELAL ÜRÜN STATÜSÜNDE

Türk tavuğunun lezzetli ve helal ürün statüsünde olduğunu belirten Türk işadamı Çalkan, "Türkiye'de tesisler çok yeni ve soğutma buharla yapılıyor. Biz kendi markamızla da iç piyasada iki ay içinde helal tavuk satışlarına başlıyoruz. Türkiye yıllık 1,5 milyon ton üretim hedefliyor. İç piyasa ve Irak pazarı bunu tüketiyor. Kümes kapasitesinde yapılacak bir kısım düzenlemelerle 200 bin ton artırılabilir. Bu da Rusya piyasasına satılabilir." ifadelerini kullandı. Çalkan, Rusya'nın tavuk kotası ile ilgili beş yıllık yeni düzenlemeleri 2012'de yapacağını, 2015'de kotaları tamamı ile kaldırmayı planladığını hatırlattı.

TÜRKİYE ET PİYASASI İLE İLGİLİ ÖNERİ

Rusya'nın beş büyük taze et tedarikçisi şirketten biri olan Çalkan, Türkiye'de aşırı yükselen et fiyatları ile ilgili önemli tavsiyelerde bulundu: "Rusya'da et fiyatları yüzde 15 civarında arttı. Türkiye'de sorun son 6-7 yıldır et fiyatlarında önemli bir artış yaşanmamıştı. Küçük besiciler üretimi durdurdu. Dışarıdan getirilen kesimlik canlı hayvanla sorunu çözmek zor. Besiciye 3-5 aylık canlı buzağı yetiştirilmek üzere verilmeli. Ciddi bir planlama yapılması durumunda kalıcı çözümler bulunabilir."

Zaman

Çok sayıda fikir önderi ve karar verici Merkez Bankası'nın misafiri olacak.

Merkez Bankasının ev sahipliğinde 27-29 Eylül 2010 tarihlerinde İstanbul'da düzenlenecek Global Ekonomik Sempozyumu (GES) çerçevesinde çok sayıda fikir önderi ve karar verici biraraya gelerek sistem riskleri karşısında sürdürülebilirliğe yönelik çözümler geliştirecek.

Avrupa Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso himayesinde, Kiel Dünya Ekonomisi Enstitüsü ve Alman Ulusal Ekonomi Kütüphanesi tarafından düzenlenecek sempozyumda ''küresel ekonomi, toplum, politika ve çevre'' başlıkları altında dünya gündeminde yer alan tehditlere karşı uygulanabilir çözümler üretilecek.

Merkez Bankası Başkan Yardımcısı İbrahim Turhan, sempozyuma ilişkin düzenlenen basın toplantısında yaptığı konuşmada, GES'in son toplantısında 2010 yılındaki toplantının İstanbul'da yapılmasının gündeme geldiğini ve bunun tartışıldığını ifade etti.

GES'e ilişkin bir tespiti olduğunu, adı küresel ekonomi sempozyumu olmasına rağmen genellikle orta yaş üzeri beyaz Avrupalıları gördüğünü, burada gençlerin, kadınların olması, Avrupa dışından diğer ülkelerden daha fazla katılım olması gerektiğini belirttiğini anlatan Turhan, ''İstanbul'da bunu yapmanın sembolik bir değeri olur. İstanbul, Roma İmparatorluğunun başkentiydi. O günden beri de dünyanın küresel merkezlerinden birisi. Çok kültürlülüğü temsil ediyor. Ortaköy'deki manzara beni mest eder. Cami, caminin hemen yanında sinagog, sinagogla aynı duvarı paylaşan bir kilise'' diye konuştu.

''YÜZDE 95'İN ÜZERİNDE OYLA İSTANBUL'DA YAPILMASI KABUL EDİLDİ''

Turhan, yapılan oylamada GES'in yüzde 95'in üzerinde oyla İstanbul'da yapılmasının kabul edildiğini belirterek, ''Gerçekten küresel sıfatının tam manasıyla hayata geçeceği bir noktaya geldik. Katılımcılara bakarsanız Kuzey Amerika'dan, Güney Amerika'dan, Afrika'dan, Avrupa'dan, Asya'dan kürenin her tarafından farklı sosyo ekonomik seviyelerden, farklı entellektüel havzalardan ciddi katılım var. Türkiye'den iş dünyasından çok ciddi destek gördük'' şeklinde konuştu.

GES'in arkasında çok önemli bir araştırma desteği bulunduğunu vurgulayan Turhan, toplantılarda genellikle konuların betimsel yaklaşımla ele alındığını ve analiz edildiğini, GES'te ise çözümlerin sanal platformda önceden paylaşıldığını, çözüm odaklı bir strateji izlendiğini ve küresel sorunlar tespit edildikten sonra çözüm önerilerinin tartışıldığını söyledi.

Sempozyumda bütün oturumların çok ciddiyetle takip edildiğini ve kaydedildiğini belirten Turhan, bunların daha sonra ''global ekonomik çözümler'' başlıklı rapor haline getirilip OECD, IMF, Dünya Bankası ve Birleşmiş Milletler gibi politika yapıcı kuruluşlara gönderildiğini ifade etti.

AÇILIŞI CUMHURBAŞKANI GÜL YAPACAK

Turhan, GES Danışma Kurulunda yer alan 5 Nobel ödülü sahibinden 3'ünün İstanbul'daki sempozyumda konuşmacı olarak ye alacağını, ayrıca Meksika, Macaristan, Nijerya ve Endonezya'dan merkez bankaları başkanları ile Hindistan, Brezilya ve Polonya'dan merkez bankaları başkan yardımcıları veya para politikaları kurullarının başkanlarının da katılacağını bildirdi.

Yurtdışından yaklaşık 400 katılımcının yer alacağı sempozyumun açılışını Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ün yapacağını, kapanışta Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın olacağını kaydeden Turhan, Türkiye'den bazı bakanların da programa katılacağını anlattı.

Turhan, GES kapsamında ayrıca maliye bakanları ve merkez bankası başkanlarına özel oturumlar düzenleneceğini de belirtti.

Programın açılışında bir konser düzenleneceğini ifade eden Turhan, konserde Anadolu'da yaşayan farklı inanç ve grupların birbirlerinden nasıl etkilendiğinin müzik eşliğinde sunulacağını, bu kapsamda Anadolu'daki inançlara ait musikilerden örnekler sunulacağını vurguladı.

''TARTIŞMA FORUMU DEĞİL, ÇÖZÜM FORUMUYUZ''

GES Direktörü Alessio J.G. Brown da sempozyum ile en acil küresel sorunları ele alarak toplumsal açıdan arzu edilen çözümler üretmeyi amaçladıklarını ifade ederek, GES'te çözüme odaklandıklarını, tartışmaların hepsinin yeni yapılan araştırmalara dayanması gerektiğini söyledi.

Brown, GES'in bir tartışma forumu değil, çözüm forumu olduğunun altını çizerek, ''Biz çözüm odaklı, araştırmalara dayalı çalışıyoruz'' dedi.

GES Direktörü Brown, hayata geçen çözüm önerilerine ilişkin bir soru üzerine, istihdam yaratmayla ilgili bir oturumda dezavantajlı konumdaki kişilere özel istihdam çekleri verilmesinin gündeme geldiğini anlatarak, ''Devlet onlara özel bir kağıt veriyor. Bununla söz konusu kişilerin işe alımında maliyetler azalıyor. İstihdam çeklerinin finansmanı, işsizlik maaşlarından finanse edilebilir. Buna benzer sistemin Almanya'da uygulandığını biliyorum. Ama GES'ten önce mi sonra mı yapıldı o konuda bilgim yok'' şeklinde konuştu.

TÜSİAD VE YASED ÜYELERİ DE DAVET EDİLDİ

GES Uluslararası Temsilcisi Effect Grup Yönetim Kurulu Başkanı Gonca Karakaş da sempozyum için TÜSİAD ve YASED üyeleri ile TÜGİAD üyelerini davet ettiklerini, toplam 700 kişilik kontenjanın bulunduğu sempozyuma katılım ücretinin 1.500 avro olduğunu bildirdi.

27-29 Eylül arasında gerçekleştirilecek Global Ekonomik Sempozyumuna Belçika Başbakanı Yves Leterme, Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Ali Babacan, Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Merkez Bankası Başkanı Durmuş Yılmaz, TÜSİAD Başkanı Ümit Boyner ile Nobel ödülü sahipleri Eric Stark Maskin ve James J. Heckman'ın da aralarında bulunduğu çok sayıda konuşmacı katılacak.

Finansgündem

B.T.